Τελικά πότε θα έρθει το τέλος των κινητήρων εσωτερικής καύσης;

Η συζήτηση γύρω από το τέλος των κινητήρων εσωτερικής καύσης έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Κάποτε, οι πιο αισιόδοξοι υποστηρικτές της ηλεκτροκίνησης θεωρούσαν σχεδόν δεδομένο, ότι τα θερμικά αυτοκίνητα θα εξαφανίζονταν μέσα σε μία δεκαετία, χάρη στα κρατικά κίνητρα, τις περιβαλλοντικές πολιτικές και τις αυστηρές νομοθεσίες. Ωστόσο, η πραγματικότητα αποδεικνύεται πολύ πιο σύνθετη.

Ακόμη και η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία είχε δεσμευτεί να απαγορεύσει την πώληση νέων αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης από το 2035, έχει ήδη αρχίσει να χαλαρώνει ορισμένες από τις αρχικές της θέσεις. Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι διαφορετικό: πόσο κοντά βρισκόμαστε πραγματικά σε έναν πλήρως ηλεκτρικό κόσμο;

Ο παγκόσμιος στόλος οχημάτων αλλάζει πολύ πιο αργά

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη στη δημόσια συζήτηση είναι ότι συχνά συγχέονται οι πωλήσεις νέων αυτοκινήτων, με τον συνολικό αριθμό οχημάτων που κυκλοφορούν στους δρόμους. Η διαφορά είναι τεράστια.

Σήμερα, ο παγκόσμιος στόλος αγγίζει τα 1,4 δισεκατομμύρια οχήματα, όμως μόλις περίπου 74 εκατομμύρια είναι ηλεκτρικά. Αυτό σημαίνει ότι τα EV αντιπροσωπεύουν μόνο το 5,3% των οχημάτων παγκοσμίως.

Ακόμη κι αν η παραγωγή αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης σταματούσε άμεσα, θα χρειάζονταν πολλές δεκαετίες, μέχρι να εξαφανιστούν από τους δρόμους, καθώς εκατοντάδες εκατομμύρια υπάρχοντα αυτοκίνητα, θα συνέχιζαν να χρησιμοποιούνται κανονικά.

Σύμφωνα με τις πιο αξιόπιστες προβλέψεις από την EV Volumes και τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), μέχρι το 2030 τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα θα αποτελούν περίπου το 15% του παγκόσμιου στόλου. Μέχρι το 2035, το ποσοστό αναμένεται να αγγίξει το 30%.

Ακόμη και στα πιο αισιόδοξα σενάρια, η στιγμή όπου τα μισά αυτοκίνητα στον κόσμο θα είναι ηλεκτρικά, δεν αναμένεται πριν από το 2042.

Οι αναδυόμενες αγορές κρατούν «ζωντανό» τον θερμικό κινητήρα

Σε περιοχές όπως η Ινδία, η υποσαχάρια Αφρική, η Νοτιοανατολική Ασία και η Λατινική Αμερική, οι κινητήρες εσωτερικής καύσης αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται, τουλάχιστον έως τα μέσα της δεκαετίας του 2040.

Ο λόγος είναι απλός: στις συγκεκριμένες αγορές, τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα δεν αντικαθιστούν άμεσα τα υπάρχοντα οχήματα, αλλά προστίθενται σταδιακά, ως μία επιπλέον επιλογή μετακίνησης.

Η ιστορία δείχνει ότι οι μεγάλες τεχνολογικές μεταβάσεις δεν συμβαίνουν μέσω απαγορεύσεων αλλά μέσω οικονομικής υπεροχής. Οι άμαξες δεν απαγορεύτηκαν ποτέ, ούτε τα smartphones έγιναν υποχρεωτικά. Η μετάβαση πραγματοποιήθηκε όταν η σχέση κόστους και απόδοσης άλλαξε οριστικά υπέρ της νέας τεχνολογίας. Κάτι αντίστοιχο φαίνεται πως συμβαίνει και σήμερα με την ηλεκτροκίνηση.

Κίνα, Ευρώπη και ΗΠΑ ακολουθούν τελείως διαφορετικούς δρόμους

Η Κίνα έχει εξελιχθεί στον απόλυτο ηγέτη της ηλεκτροκίνησης. Το 2025, περίπου το 60% των νέων αυτοκινήτων που πωλούνται στη χώρα είναι ηλεκτρικά.

Παράλληλα, κινεζικές εταιρείες όπως η BYD, η SAIC, η Xpeng και η Geely έχουν αποκτήσει τεράστια διεθνή επιρροή, αλλάζοντας τις ισορροπίες της παγκόσμιας αυτοκινητοβιομηχανίας.

Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι έως το 2035 το ποσοστό ηλεκτρικών αυτοκινήτων στις νέες πωλήσεις της Κίνας, θα κυμαίνεται μεταξύ 73% και 88%.

Η Ευρώπη προχωρά, αλλά όχι με τον ίδιο ρυθμό παντού

Η Ευρώπη συνεχίζει να επενδύει στην ηλεκτροκίνηση, ωστόσο η πρόοδος δεν είναι ομοιόμορφη. Η Νορβηγία αποτελεί το κορυφαίο παράδειγμα, με τις προβλέψεις να δείχνουν ότι σχεδόν το 96% των νέων αυτοκινήτων το 2025 θα είναι ηλεκτρικά. Αντίθετα, χώρες της Νότιας Ευρώπης κινούνται αρκετά πιο αργά.

Σε συνολικό επίπεδο, το μερίδιο των EV στις νέες πωλήσεις στην Ευρώπη, αναμένεται να φτάσει περίπου στο 68-69% έως το 2035. Παρ’ όλα αυτά, οι πολιτικές αντιδράσεις και οι οικονομικές πιέσεις, αποδεικνύουν ότι η μετάβαση δεν είναι ούτε εύκολη ούτε απόλυτα σταθερή.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιβραδύνουν την πορεία τους

Η περίπτωση των Ηνωμένων Πολιτειών δείχνει πόσο ευάλωτη μπορεί να είναι η ηλεκτροκίνηση όταν εξαρτάται έντονα από πολιτικές αποφάσεις. Η κυβέρνηση του Donald Trump προχώρησε στην κατάργηση αρκετών μέτρων, που είχαν θεσπιστεί επί Joe Biden, όπως:

• η φορολογική επιδότηση 7.500 δολαρίων για αγορά ηλεκτρικού αυτοκινήτου
• το πρόγραμμα ανάπτυξης σταθμών φόρτισης NEVI
• αυστηρότερα πρότυπα εκπομπών και κατανάλωσης

Οι συνέπειες έγιναν άμεσα ορατές. Οι πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων στις ΗΠΑ μειώθηκαν το 2025 και η πτώση επιταχύνθηκε μέσα στο 2026. Παρόλα αυτά, αμερικανικοί κολοσσοί όπως η Ford Motor Company και η General Motors έχουν ήδη επενδύσει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια στην ανάπτυξη ηλεκτρικών πλατφορμών, γεγονός που δείχνει ότι η μετάβαση δύσκολα θα ανακοπεί πλήρως. Την ίδια στιγμή, η Tesla παραμένει το βασικό σημείο αναφοράς της αμερικανικής αγοράς EV, αν και ο ανταγωνισμός από την Κίνα γίνεται ολοένα και πιο έντονος.

Η Ρωσία παραμένει εκτός της μεγάλης μάχης

Η Ρωσία έχει περιορισμένη επιρροή στην παγκόσμια ηλεκτροκίνηση. Παρά τις περίπου 1,3 εκατομμύρια ετήσιες πωλήσεις αυτοκινήτων, η χώρα δεν διαθέτει ισχυρή βιομηχανία μπαταριών, ανταγωνιστικές πλατφόρμες λογισμικού ή σημαντική τεχνογνωσία στην ανάπτυξη EV. Η επιρροή της περιορίζεται κυρίως στην αγορά ενέργειας και στις γεωπολιτικές εξελίξεις, που επηρεάζουν τις τιμές πετρελαίου και πρώτων υλών.

Τι δείχνουν πραγματικά οι αριθμοί

Οι εκτιμήσεις για το ποσοστό ηλεκτρικών αυτοκινήτων στις νέες πωλήσεις μέχρι το 2035, αποτυπώνουν ξεκάθαρα τις διαφορές ανάμεσα στις μεγάλες αγορές:

• Κίνα: έως 88%
• Ευρώπη: περίπου 68-69%
• Ηνωμένες Πολιτείες: περίπου 25-30%
• Παγκόσμιος στόλος: περίπου 30%

Τα στοιχεία αυτά αποκαλύπτουν, ότι η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση δεν θα είναι άμεση ούτε καθολική. Οι κινητήρες εσωτερικής καύσης θα συνεχίσουν να κυκλοφορούν για πολλές δεκαετίες ακόμη, όχι εξαιτίας ιδεολογικών αντιστάσεων, αλλά λόγω της τεράστιας κλίμακας του παγκόσμιου στόλου και της οικονομικής πραγματικότητας.

Το πιθανότερο σενάριο δεν είναι η απόλυτη εξαφάνιση του θερμικού κινητήρα, αλλά μια μακρά περίοδος συνύπαρξης με τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, όπου κάθε περιοχή του κόσμου, θα ακολουθεί τον δικό της ρυθμό μετάβασης.

Πηγή: rouleur-electrique.fr