Η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση έφερε μαζί της πολλά πλεονεκτήματα. Χαμηλότερο κόστος χρήσης, αθόρυβη λειτουργία, μηδενικούς ρύπους κατά την κίνηση και τεχνολογία που πριν από λίγα χρόνια έμοιαζε βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας. Έφερε όμως και κάτι ακόμη: μια πρωτοφανή «κούρσα» ισχύος.
Σήμερα δεν είναι καθόλου δύσκολο να βρει κανείς ηλεκτρικά αυτοκίνητα με 500, 700 ή ακόμα και πάνω από 1.000 ίππους. Μοντέλα όπως το Tesla Model S Plaid με 1.020 ίππους, το Lucid Air Sapphire με πάνω από 1.200 ίππους ή το Rimac Nevera με σχεδόν 2.000 ίππους αποδεικνύουν ότι η ηλεκτροκίνηση, έχει ξεπεράσει προ πολλού τα όρια της λογικής όσον αφορά τις επιδόσεις. Το ερώτημα όμως παραμένει: πόση από αυτή την ισχύ είναι πραγματικά χρήσιμη;
Οι επιδόσεις έγιναν… αυτοσκοπός
Η ηλεκτροκίνηση έχει ένα μεγάλο τεχνολογικό πλεονέκτημα έναντι των κινητήρων εσωτερικής καύσης. Ο ηλεκτροκινητήρας αποδίδει τη μέγιστη ροπή σχεδόν από το μηδέν. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και ένα οικογενειακό ηλεκτρικό SUV, μπορεί να επιταχύνει ταχύτερα από πολλά παραδοσιακά σπορ αυτοκίνητα.
Το αποτέλεσμα είναι οι κατασκευαστές να χρησιμοποιούν τις επιδόσεις ως εργαλείο μάρκετινγκ. Οι χρόνοι 0-100 χλμ./ώρα έχουν μετατραπεί σε βασικό χαρακτηριστικό προβολής, με αρκετά ηλεκτρικά να πέφτουν πλέον κάτω από τα 3 δευτερόλεπτα και ορισμένα να πλησιάζουν, ή και να ξεπερνούν τις επιδόσεις υπεραυτοκινήτων εκατομμυρίων ευρώ. Όμως η καθημερινή οδήγηση δεν γίνεται σε πίστα.
Πόσους ίππους χρειάζεται πραγματικά ένας οδηγός;
Αν εξετάσουμε αντικειμενικά τις ανάγκες των περισσότερων οδηγών, η απάντηση είναι απλή. Ένα σύγχρονο αυτοκίνητο με 150 έως 250 ίππους, καλύπτει άνετα τις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Προσφέρει ασφαλείς προσπεράσεις, γρήγορη επιτάχυνση όταν χρειάζεται και επαρκή αποθέματα ισχύος για ταξίδι με πλήρες φορτίο.
Ακόμη και τα 300 ή 350 άλογα μπορούν να θεωρηθούν υπεραρκετά για όποιον αναζητά πιο σπορ χαρακτηριστικά. Όταν όμως μιλάμε για 700, 1.000 ή 1.500 ίππους, περνάμε σε ένα επίπεδο, που δύσκολα μπορεί να αξιοποιηθεί νόμιμα και με ασφάλεια σε δημόσιους δρόμους.
Στην πραγματικότητα, οι περισσότεροι ιδιοκτήτες τέτοιων αυτοκινήτων, θα χρησιμοποιήσουν το σύνολο της ισχύος τους ελάχιστες φορές, στη διάρκεια ζωής του οχήματος.
Η παγίδα για τους νέους οδηγούς
Υπάρχει όμως και μια λιγότερο συζητημένη διάσταση. Η τεράστια ισχύς των ηλεκτρικών αυτοκινήτων είναι διαθέσιμη άμεσα, χωρίς την προειδοποίηση που προσφέρει ένας θερμικός κινητήρας, μέσω του θορύβου ή της σταδιακής αύξησης των στροφών.
Ένα δυνατό πάτημα του γκαζιού, αρκεί για να εκτοξευτεί το αυτοκίνητο με τρόπο που μπορεί να αιφνιδιάσει ακόμη και έμπειρους οδηγούς.
Για έναν νέο ή άπειρο οδηγό, η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο σύνθετη. Η αίσθηση της στιγμιαίας επιτάχυνσης είναι εντυπωσιακή και συχνά εθιστική. Σε συνδυασμό με τη λανθασμένη αίσθηση ασφάλειας που δημιουργούν τα σύγχρονα ηλεκτρονικά συστήματα, υπάρχει ο κίνδυνος υπερεκτίμησης των ικανοτήτων, τόσο του αυτοκινήτου όσο και του ίδιου του οδηγού.
Οι νόμοι της φυσικής, άλλωστε, δεν αλλάζουν επειδή το αυτοκίνητο είναι ηλεκτρικό. Η απόσταση ακινητοποίησης, η πρόσφυση των ελαστικών και τα περιθώρια αντίδρασης παραμένουν αμείλικτα.
Περισσότερη ισχύς δεν σημαίνει περισσότερη ασφάλεια
Συχνά ακούγεται το επιχείρημα ότι η αυξημένη ισχύς προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια στις προσπεράσεις. Μέχρι ενός σημείου αυτό ισχύει.
Υπάρχει όμως τεράστια διαφορά ανάμεσα στα 200 και στα 1.000 άλογα. Μετά από ένα συγκεκριμένο επίπεδο, η επιπλέον ισχύς, δεν προσθέτει ουσιαστικό όφελος στην ασφάλεια, αλλά αυξάνει τις πιθανότητες λανθασμένων χειρισμών.
Ειδικά όταν η επιτάχυνση είναι τόσο βίαιη, ώστε το αυτοκίνητο να αποκτά μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα ταχύτητες, πολύ υψηλότερες από τα νόμιμα όρια.
Η λογική ίσως επιστρέψει
Τα πρώτα χρόνια της ηλεκτροκίνησης, οι εταιρείες χρειάζονταν εντυπωσιακά νούμερα για να αποδείξουν την τεχνολογική υπεροχή των νέων μοντέλων τους. Σήμερα, όμως, η αγορά ωριμάζει.
Οι καταναλωτές αρχίζουν να δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην αυτονομία, στην ταχύτητα φόρτισης, στην αξιοπιστία και στο κόστος χρήσης, παρά στους χρόνους επιτάχυνσης που θυμίζουν αγωνιστικά αυτοκίνητα.
Ίσως λοιπόν η επόμενη μεγάλη πρόκληση για την αυτοκινητοβιομηχανία, να μην είναι η κατασκευή ενός ηλεκτρικού με 2.000 ίππους, αλλά ενός μοντέλου που θα προσφέρει ακριβώς όση ισχύ χρειάζεται ο οδηγός, ούτε λιγότερη, ούτε περισσότερη.
Γιατί όσο εντυπωσιακοί κι αν είναι οι τετραψήφιοι αριθμοί, η πραγματικότητα είναι ότι στους δημόσιους δρόμους, η χρησιμότητά τους παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη. Και σε ορισμένες περιπτώσεις, ίσως να αποτελούν περισσότερο πρόβλημα, παρά πλεονέκτημα.